Spreeuwenballet

Er zitten de laatste tijd heel veel vogels in de conifeer, zei mijn moeder vanaf de ipad. Ze kon ze niet zien, in de reusachtige conifeer, net in de tuin van de buren, maar wel horen. Tegen de avond kwamen ze er onder luid gekwetter in zitten.

Misschien wel honderd, zei ze.

Dat is overdreven, dacht ik, we zullen wel zien. Met de kerstdagen waren we op bezoek bij mijn moeder, en op eerste kerstdag tegen vier uur, begon er van alles te vliegen. Het waren spreeuwen! In steeds grotere wolken vlogen ze boven het dorp. We renden naar boven, om vanuit de slaapkamers op zolder beter zicht te hebben op de vluchten spreeuwen.

Zijn het er duizenden of tienduizenden?

Onwaarschijnlijke aantallen. Een dansspektakel van een minuut of 20, en een heleboel telefoonfilmpjes en oohhs en aahhs later, begonnen de spreeuwen zich -en masse- uit de lucht te laten vallen. In de dennenboom een paar tuinen verderop, en ook de conifeer direct naast mijn moeders tuin. Het gekwetter was imposant. De vogels zelf inderdaad niet te zien, het was inmiddels ook bijna donker, en de vogels zaten lekker in het groen.
Tweede kerstdag tegen vieren weer naar boven gerend, en wederom met open mond naar de dans van de spreeuwen gekeken.

conifeer-uit-zolderraam
In het midden de conifeer
spreeuwfoto
Hoeveel?

Nog eentje dan, nog een van de filmpjes die ik maakte op tweede kerstdag, vanuit het zolderraam, bij mijn moeder. En mocht je in Bunnik wonen, of in de buurt ervan: ga een half uur voor zonsondergang naar buiten (of naar zolder) en geniet.

Roesje

Ineens zat die daar, op derde kerstdag, in onze slaapkamer. Eddy had hem gevangen onder een theeglaasje met een ansichtkaart. Een beproefde methode voor het vangen van beestjes in huis. Om ze vervolgens veilig buiten te kunnen zetten.
In deze tijd van het jaar zijn het meestal de grote wolfspinnen. Maar nu dus een vlinder. Een nachtvlinder zo te zien. Even op het aanrecht, foto maken, dan het beestje buiten zetten tussen wat afgestorven siergrassen.

roesje27dec2
Roesje onder theeglas

roesje27december1

Even zoeken op internet, voor de bijpassende naam. Dat lukte al snel, ook al is de foto niet heel scherp. Het is het roesje of roestvlekvlinder. Een van de weinige nachtvlinders die als vlinder overwintert, en ook regelmatig in huis. Is een heel algemene vlinder en de volgende keer zal ik bij het maken van een foto goed letten op de onderrand van de vleugels. Die schijnen heel gekarteld te zijn, als een ruche (randje) aan een blouse. Misschien komt daar de naam roesje wel vandaan.

Nachtvlinderverwachting

Een van de nieuwsbrieven die ik krijg is van de vlinderstichting. Vanmorgen las ik de meest recente en er stond onder andere een berichtje in over de nachtvlinderverwachting. Je typt de datum in en de plaats (via adres/postcode of gewoon op een kaart van Nederland klikken) en je krijgt een overzicht in foto’s van wat er die avond aan nachtvlinders te zien zou kunnen zijn.

Voor vandaag in Haren (stedelijk gebied) zou dat zijn:

kleine wintervlinder
Operophtera brumata

Habitat: Allerlei gebieden met voldoende bomen of struiken, ook in stedelijke omgeving.

grote wintervlinder
Erannis defoliaria

Habitat: Bossen, struwelen, heiden en ruige graslanden; soms ook tuinen.

roesje
Scoliopteryx libatrix

Habitat: Open loofbossen, struwelen, moerassen, heiden, parken en tuinen.

najaarsspanner
Agriopis aurantiaria

Habitat: Vooral open loofbossen met volgroeide bomen; ook oude struwelen en tuinen in bosachtige gebieden.

Als ik de datum 4 juli kies ipv 4 december dan zou ik maar liefst 184 soorten kunnen vinden. Voordeel: niet zo koud ’s nachts. Nadeel: moeilijk uit elkaar te houden, die overwegend bruinachtige nachtvlinders.

Wesp in Winterslaap

wesp26nov1
Vooraanzicht

Een wespenvolk overleeft meestal de winter niet (tenzij het heel zacht is), maar de koninginnen wel. Die gaan in de winter op zoek naar een plekje om een dutje te doen. Een paar maanden lang.

wesp26nov2
Wat zit daar onder de duim?

wesp26nov3

Deze koningin vond ik in de schuur, gister. Ik greep in een bakje waar ik een paar van die oude leren tuinhandschoenen heb liggen. Daar zat ze tussen. In diepe rust.

Pipistrellus pipistrellus

Vanmorgen kwam ik beneden, en de (fiets)tas die ik door de week mee neem naar het werk lag op zijn kant. In de woonkamer. Zal een van de poezen gedaan hebben, dacht ik, en ik wil de tas weer overeind zetten.

He, wat ligt daar nou?

Met zijn pootjes omhoog ligt er een kleine vleermuis! Voorzichtig pak ik hem op, met een papiertje. Winterslaapt ie, of is ie net dood, gevangen door een van de katten? Dat denk ik eerst omdat ie (nog) warm is, maar later bedenk ik dat dat ook kan komen van de vloerverwarming waar het beestje lag.

dwergvleermuis
Ahhh, een dwergvleermuisje…
dwergvleermuis2
Zacht vachtje op buik en rug
dwergvleermuis2voetje
Ophangnageltjes aan de voetjes, voor de winterslaap
dwergvleermuis3
Grijphaakje aan voorpootvleugel

Na een paar uur in de serre te hebben gelegen, zonder enige beweging, ga ik er maar van uit dat het beestje naar de eeuwige jachtvelden is. En hoe die bij ons binnengekomen, zal altijd een een mysterie blijven.

Theorie 1: beestje was dood, lag buiten bij de schuur toen ik vorige week thuis kwam, en bleef onder aan mijn tas plakken. Die zet ik altijd even op de grond voor de schuur, terwijl ik mijn fiets in de schuur zet. Na twee dagen binnen begon ie -voor poezenneuzen- te ruiken en gingen zij op onderzoek uit. Dat luchtje kwam toch echt onder de tas vandaan, dus tas even omgooien….

Theorie 2: beestje is naar binnen gevlogen toen Eddy vrijdagavond de krant uit de brievenbus geen halen. Is in de spleet onder de tas gaan zitten en is daar overleden.

Een latertje

Het is oktober, en de meeste vlinders zijn wel verdwenen.
Of ze zijn in winterrust.
Of ze zijn vertrokken (trekvlinders).
Of ze hebben gezorgd voor nageslacht, hebben zelf het loodje gelegd, en hun kinderen, de rupsen wachten op het voorjaar.
Maar soms is er nog even een te zien.
Een zonnig moment en weinig wind.
Bij de bloeiende klimop.
Of op een late bloem, zoals de helianthus.koolwitjeeind-september

Draaikevertjes

  1. De eerste regels van het gedicht ‘ Schrijverke’  van Guido Gezelle (1857) gaan als volgt:O krinklende winklende waterding,
    Met ’t zwarte kabotseken aan,
    Wat zien ik toch geren uw kopke flink
    Al schrijven op ’t waterke gaan!

    Ik had er nooit bij stilgestaan hoe een schrijverke eruit zag….

  2. In de vijver vlak bij de conibeer zagen we een merkwaardig fenomeen. Een enorm gekrioel op het wateroppervlak, allerlei beestjes in rondjes draaiend boven op het watervlak. Zo bizar. In onze vijver hadden we wel eens schaatsenrijdertjes gezien, maar dit gekrioel…
    Het lukte niet een beestje te vangen om van dichtbij te bekijken. Daarom maar een filmpje gemaakt en ’s avonds gaan zoeken op internet. We kamen tot: draaikevertje, synoniem is schrijvertje.

Zo ontmoeten de beginzinnen van vroeger (Nederlandse les op de middelbare school) en een filmpje van nu elkaar in een rondjesdraaiend kevertje….

 

KKW

vlinder3sept
Klein koolwitje

Over de rand van het blad kijkt ze naar de bloemen.
Het kleine koolwitje. Heel even in rust.
Ze kijkt naar de gele zonnetjes van de helianthus.
En floep, weg danst ze weer.

Ze zit op (mijn) ooghoogte op een hoge bos groen met een wolk van gele bloemen. Die bloeien weken achter elkaar en zijn als een magneet voor de vlinders en bijen. De huisjesslakken klimmen omhoog en eten elke avond de verlepte bloemblaadjes op. De resterende bloemhartjes zien er dan nog stevig en groen uit.
De plek van de helianthus, net aan de overkant van het grasveld -gezien vanaf ons terras- is perfect. In de nazomermiddagzon kijken we er precies op uit, beetje rechts van het midden.
In gedachten stel ik me voor dat volgend jaar net zo’n bos een beetje links van het midden staat. Nazomer is de tijd van dromen.