Categorie: Kunst

Wunderkammer

Een Wunderkammer of rariteitenkabinet werd populair in de 17e en 18e eeuw. Het was de tijd van de ontdekkingsreizen en van die (zee)reizen werd van alles mee naar huis genomen: fossielen, mineralen, schelpen en opgezette dieren. Deze rariteiten werden thuis in een mooie kast en later in speciaal daarvoor ingerichte kamers tentoongesteld. Meestal was zo’n Wunderkammer bedoeld om mee te pronken, alleen rijke mensen konden het zich veroorloven. Later werd het ook gebruikt voor educatie.
En nog later, toen de verzamelingen te groot werden, groeiden ze uit tot musea.

Musei Wormiani

De naam rariteitenkabinet lijkt aan te geven dat het allemaal rare dingen zijn. Het woord rariteit heeft in de meeste gevallen (*) niets te maken met raar. Het is afgeleid van het Latijnse woord rarus dat zeldzaam of schaars betekent.

Natuureducatie

Vandaag waren we in het Natuurmuseum van Klaas Nanninga in Groningen. Een uit de hand gelopen hobby van een bevlogen verzamelaar en verteller. Zijn hele huis staat en hangt hutje-mutje vol met het prachtigste natuurhistorisch materiaal. De privé collectie is op afspraak te bezichtigen. Klaas haalt het materiaal overal en nergens vandaan, als individueel specimen komt elk vogeltje of vlindertje of botje binnen. En dan gaat Klaas aan het werk om er een mooie voorstelling van te maken, in kleine diorama’s, zelfgetimmerde kasten, en met aandacht voor details en esthetiek. Een rondleiding door het museum (het huis) duurt al gauw anderhalf uur, en Klaas zit vol met boeiende verhalen. “Er komen veel schoolklassen langs“, zegt Klaas, “maar ook internationale studenten, toeristen en gezinnen“.

Veel mensen zullen een kleine collectie hebben, stenen van vakantie meegenomen, schelpen, of een collectie zand of dennenappels. Zo was Klaas ook begonnen: als 10 jarige jongen had hij een paar verzamelbakken met schelpjes. Bij ons thuis is het beperkt gebleven tot een paar planken in een vitrinekast, bij Klaas is zijn hele huis een Wunderkammer geworden.

spotvogelvoeder voert koekoeksjong
woonkamer met onderaan eettafel


(*) Er zijn uitzonderingen: In het rariteitenkabinet Gribus op Schiermonnikoog zie je wel degelijk hele vreemde samenvoegsels van dieren. Soms doet de natuur dat zelf, zoals bij een vogelbekdier, maar bij Gribus hebben de mensen een handje geholpen.

Hout

Een omgevallen boom, die al een tijdje ligt.
Schors afgeknabbeld, opgegeten, weggeschimmeld in de loop der jaren.
Dan kun je mooi de nerfstructuur in het hout bekijken.

Of er een tekening van maken.
Versimpeling van de werkelijke structuur, met gebruikmaking van de natuurlijke kleuren.

Boom in Scharlakenbos, zaterdag 6 december.

Digitaal doedelen op de iPad

Zit je ook wel een te ‘doodlen’, spreek uit ‘doedelen’. Tijdens een telefoongesprek, met de krant op schoot, en dan op een hoekje van de krant allemaal figuurtjes of lijntjes maken. Een veel voorkomend tijdverdrijf in de klas of tijdens colleges. Kan dus ook op de iPad. Met elementjes uit een foto, mozaiekjes maken. Digitaal doodlen.

Binnenkort komt er een workshop in de Hortus. Ik was de instructie van Reina aan het uittesten, met bovenstaande plaatjes als resultaat. Inschrijving geopend.

Onophoudelijk

Op 21 november begint het te sneeuwen, en het houdt niet meer op.

Dikke vlokken dwarrelen.
Eindeloos neer.
Soms even omhoog,
met een windvlaag.
Onverbiddelijk weer neer.
Elke sneeuwvlok:
Anders en uniek.
Samen:
koud water

Hier in Groningen heeft het ongeveer twee minuten gesneeuwd, de straat werd niet eens wit. Maar als je zo, vanuit de erker naar de grote vlokken tegen de grijze hemel kijkt …. dan kun je je voorstellen hoe het is als het echt continu doorsneeuwt. Uur na uur.
Hier gewoon een loopje van 2 seconden, hier niet elke sneeuwvlok anders, als je good kijkt zie je ze weer opnieuw langs dwarrelen na 2 seconden.


Impressionistisch aquarelleren

Vorig weekend deed ik mee met een workshop in de Hortus Botanicus Haren: impressionistisch aquarelleren door Josien Choy. Josien geeft al jaren workshops in de Hortus, ik had de aankondigingen wel eens gezien, maar was er nooit naar toe gegaan. Tot vorige week.

Leuk hoor! Met een uitleg over achtergronden, en aan de hand van een paar voorbeelden. Impressionistisch: niet exact schilderen maar wel vooraf goed nadenken welk beeld welke impressie, je met je werk wilt weergeven. Als voorbeeld kregen we uitleg bij een chinees landschap. En toen hoe je met aquareltechnieken moet werken. Het moet in 1 keer goed, je kunt niet wat verf weer weghalen, of zoals bij olieverf lichte verf weer over donkere heenschilderen. Houdt dus witte plekken vrij, zei Josien waar je wilt dat het aan het eind licht is. Begin eerst met de lichtste kleuren en schilder dan donker ervoor. Zo krijg je ook diepte in je tekening.
De tijd vloog voorbij. Met ook nog muzikale live muziek van meneer Choy, en van Robert Jan van der Veen.

Cartoonesk

Leuke app , ToonCamera, weer herontdekt op mijn telefoon en een rondje door de tuin gemaakt.
Foto’s maken met deze app en er wordt een cartoonachtige tekening van gemaakt.
Hier een hele serie. Typisch een app waar je even mee kan spelen.
De mooiste resultaten, wat mij betreft, als je niet te kleine bloemetjes, sprietjes of details hebt, en de achtergrond een beetje vager wordt. Je kunt zelfs een filmpje maken, bewegende cartoonbeelden.

Herken je de geranium Rosanne, hortensia’s, krabbenscheer, santolina? En voor de buren: herkennen jullie Harry en Wolfje?

Kunst in krijt

Ik ben helemaal weg van de kleine geïmproviseerde kunstwerkjes die gemaakt worden door David Zinn. Vrijwel dagelijks maakt hij met stoepkrijt en houtskool nieuwe tekeningen en figuurtjes. Niet van te voren bedacht, maar geïnspireerd door een scheur in een muur, of een paaltje op de stoep. De tekeningen lijken echt driedimensionaal als je ze vanuit de goede hoek bekijkt.
Met een foto of filmpje legt David zijn improvisaties vast. Gedeeld via social media en daarmee vereeuwigd. Want één regenbuitje en ze zijn weg. Een soort Snapchat-art.

Effe uitbuiken, krijttekening van David Zinn.

Hier wat meer voorbeelden in een reportage van de BBC. Soms mannetjes, maar meestal dieren. Met een paar steeds terugkomende figuurtjes: Sluggo, groen met hoorntjes; Nadine, de muis; Philomena, het varkentje met vleugels.