Categorie: Paddenstoel

Toch andere aardster

Een paar weken terug schreef ik over een paddestoel, de baret-aardster, gevonden in eigen tuin. Best een bijzondere vondst, had ik nog niet eerder gezien. Het exemplaar heb ik ter determinatie aan Richard Dijkstra gegeven, collectiebeheerder in Hortus botanicus Haren en mycoloog. Een mycoloog is een paddenstoeldeskundige.
Richard was een klein beetje teleurgesteld toen ik aangaf dat ik de eerstede naam had bepaald met een foto van obsidentify. Dat is niet echt determineren, vond ie.

Richard heeft onderzoek aan de sporen gedaan en ze onder de microscoop bekeken. Daarmee kwam hij op een andere naam: het is de grote aardster, geestrum pectinatum, en niet de baret aardster.

Waar let je dan op: bijvoorbeeld op de groeven aan de onderkant van de bol. Bij ‘mijn’ exemplaar waren die niet meer zo goed te zien, beetje ingedroogd. De doorslag in de naamgeving is de vorm van de sporen. Bij de grote aardster zijn het een soort bolletjes, met veel of weinig wratachtige uitsteeksels. Hoge wratten, bijna op steeltjes.

Foto Geastrum pectinatum ERD-7750. Foto: Enrique Rubio.


Ja, hier heb je echt een mycoloog voor nodig! Daar was ik nooit achtergekomen.
Overigens Obsidentify gaf ook Grote aardster en forse aardster aan, maar slechts 50 procent zeker.

Baret-aardster

Achter de schuur strooien we altijd het gemaaide gras. een paar dagen terug zag ik daar een donker bollig paddenstoeltje, groeiend op wat leek een stukje tak of wortel. van daag ging ik terug om te kijken of het tak of wortel was. het bleek heel licht, en onderdeel van de paddenstoel. Foto gemaakt en obsidentify -app gebruikt:het bleek een aardster! De app was eerst niet zeker: was het de grote aardster (55% kans)? Of de forse aardster (43% kans) ? Paar foto’ s verder, met een extra foto waar je het ‘nekje’ goed kon zien, wist het algoritme het 94% zeker: de baret-aardster, geestrum striatum. . Vooral als het bolletje indroogt lijkt ie op een beetje ingezakte baret.

Wat wel raar is, is dat op sommige foto’s een puntje op het bolletje te zien is. Op onze aardster niet.
Leuk weetje: aardsterren liggen altijd los op de grond omdat de slippen (de punten van de ster) ze omhoog duwen. Je kunt er due best een oorapen om te bekijken en dan weer terug leggen.

Huismus Nunspeet

Lang weekend in Nunspeet, in huisje Huismus op een kleinschalig vakantiepark. Vlakbij, kwartiertje lopen de Zandenplas. En net aan de andere kant van de snelweg het Zandenbos, en verder naar het oosten heidevelden, bos en een ENORME HOEVEELHEID paddenstoelen. Aantallen en soorten. Een aardster (foto 1) is altijd leuk. De oranjebruinen grote paddenstoelen op foto 2 en 3 (er stond een grote kring van midden tussen bramen en brandnetels, beetje gedoe om er dicht bij te komen), hadden fluweelzachte hoeden. Het lijkt de goudhoed te zijn, een zeldzame paddenstoel. En onderaan maakt Ingrid een foto van de omgekrulde hoed van de gewone heksenboleet, foto 4 en 5.

Rariteit, en tegelijkertijd geinig. Het kabouterpad, door een strookje bos vlakbij Vierhouten. Kabouters en ander klein bosleven in hun natuurlijke omgeving: het bos.

We hadden geluk met het weer, droog, af en toe zon. Op een nachtelijke wandeling, met zaklantaren, fotostatieven en reuzenverrekijker zochten we de eerste avond een pikdonkere open plek in het bos. Op jacht naar de komeet Lemmon, die vlak onder de Grote Beer moest staan. Grote Beer laag boven e bomen, melkweg, plejaden, dubbele open sterrenhoop, Andromeda nevel. Van alles te zien wat hoger aan de hemel.Helaas trokken er al snel lage wolken over. De komeet hebben we niet gezien. Wel zagen (eerst hoorden) we een kat, die door het bos struinde en het reuze gezellig vond dat we daar met zijn vijven stonden te kijken op het veldje. Hij kwam er gezellig bij zitten. De andere avonden helemaal geen wolkenloze plekken. Dus deze komeet is niet gelukt. Precies een jaar geleden op 20 oktober zagen we er wél een, zie hier.

En hier onze bijdrage aan het gastenboek van huisje Huismus.

Heel gewoon

Vaak gebruik ik de app Obsidentify om even snel de naam op te zoeken van een plant, insect of paddenstoel die ik tegenkom. Vaak zegt de (Nederlandse) naam iets over het uiterlijk van de soort.

Deze twee zijn van deze week in eigen tuin. De nachtvlinder zat te slapen op onze tuinstoel. Dus zelf maar even op een andere stoel gaan zitten. Het is de oranje wortelboorder, of Triodia sylvina. De rups van een wortelboorder leeft (twee jaar) onder de grond en boort gangen in de wortels van de waardplant. De basiskleur van de vleugels is oranje. In Engeland het de nachtvlinder orange swift.

Bij het op stapelen van takken op onze takkenwal achter in de tuin zag ik deze verse paddenstoelen. Het zijn twee exemplaren van de gewone knolparasolzwam, Chlorophyllum rhacodes. Je schijnt hem te kunnen eten, als je de paddenstoel maar goed bakt. Toch maar niet. En bij doorsnijden van de steel wordt ie saffraankleurig/ oranje. Het woord ‘knol’ in de naam komt van het bolvormige kopje als de paddenstoel net uit de grond komt, een soort balletje op de steel. Morgen even kijken of er nog een naast uit de grond komt.

Antwoord raadplaatje – ruitjes bovist

Met het vochtige en warme weer de afgelopen dagen schieten paddenstoelen uit de grond. Deze ruitjesbovist is van vorige week. Gefotografeerd tijdens wandeling naar Glimmen en Noordlaren. Familie van de aardappelbovisten die je ook overal ziet groeien. Dat is echt een bolletje- ovaaltje, aardappel-model. De ruitjesbovist heeft een dikke poot.


Gele trilzwam

Weer een voorbeeld van ‘de naam is zoals het er uit ziet’. De gele trilzwam. Deze kwamen we tegen op een wandeling in een oud stukje beukenbos, het Wesselinks bos, horende bij het vroegere landgoed Noordwijk in Paterswolde (er staat nu een appartementencomplex met die naam). Altijd leuk zo’n schimmel, om ook even aan te raken: om vast te stellen of ie trilt. Ja, dus.

Zeldzaam is deze trilzwam bepaald niet, komt over de hele wereld voor. Op afgevallen takken van bomen. De kleur maakt de schimmel opvallend. En ook het verschil in droge omstandigheden (hard en klein) en natte omstandigheden, zacht en geleiachtig. Een beetje als het judasoor.

Gloepens Glad

Op zaterdag 11 januari gold tot 9 uur ’s morgens code oranje in het noorden van ons land. Vanwege gladheid. Nou dat was een beetje onderschat door het KNMI. Normaliter ga ik om acht uur ‘morgens boodschappen doen, deze zaterdag even gewacht tot later op de ochtend. Om 11 uur op pad: zonneschijn. Maar toch was het op heel veel plekke nog erg glad. Bij het kleine winkelcentrum waar ik naar toe ga, neem ik altijd de trap aan de noordzijde. Dat kon nu niet: de treden lopen een klein beetje schuin af, en elke keer als ik heel voorzichtig een voet op een trede zette, gleed ik weer naar beneden. Met een omtrekkende beweging naar de zuidkant van het winkelcentrum en naar kon ik wel naar binnen.

Ook Erik, de eekhoorn moest wachten voor hij zijn ontbijt kreeg. Eerder was het te glad in de achtertuin. Deze foto’s zijn van eind van de ochtend, het bekermos (een korstmos) groeit in de spleten tussen de planken van de brug over de vijver. Daar ligt gelukkig een laag gaas als looppad overheen gespijkerd. Maar dan nog is het zaak om heel voorzichtig te lopen. Aan de foto’s hieronder zie je de gladheid van de ijzel!

Bekermos – Cladonia

Afgelopen week waren hier in het noorden al ontzettend veel glijpartijen en mensen die onderuit gegaan waren. Lange wachttijden in de ziekenhuizen. Dorpsgenoot en mede-koorlid Anneke viel en brak haar heup vrijdag. Pas zaterdagavond kon ze geopereerd worden. Gelukkig morgen weer naar huis.

Een ander slachtoffer van het ijs was deze onfortuinlijke rups. Hij zat vastgevroren in het dunne laagje ijs op de kleine vijver. Ik heb hem voorzichtig laten ontdooien, en in een bloempotje gelegd met wat afgevallen blaadjes erover heen. Gaat hem niet meer worden ben ik bang.

Judas oor

Langzamerhand komen alle vogelvoer silo’s en mandjes weer te voorschijn. Nu is het nog stil wat betreft mussen, wandt de silo met zonnepitjes staat er nog niet. De paal heb ik inmiddels naast de budleija in de grond gezet, die silo wil ik eerst nog even goed schoonmaken met soda. Om een beetje plek te hebben voor de silo (en beter zicht te hebben op de vogeltjes vanaf de bank, STRAKS, heb ik de budleija een lichte snoeibeurt gegeven. Op een van de oude snoeistompen kwam ik een paar wat half ingedroogde, gerimpelde paddenstoeltjes tegen. Nu heeft het weer flink geregend en de judasoortjes zijn weer stevig.
Stevig is eigenlijk niet het goede woord. Als je het aanraakt voelt het een beetje als gelatine of een siliconen bakvormpje.

De judasoor is eetbaar en wordt gebruikt in oosterse keukens. Die van ons laat ik lekker aan de struik zitten. Het is een parasitaire plant die meestal op vlier groeit.

Rood met 1 witte stip

De meeste vliegenzwammen , je weet wel die paddenstoelen rood met witte stippen, hebben een heleboel stippen. Soms is er een verdwaalde met heel weinig stippen. Het lijkt wel een rood balletje.

Een vliegenzwam is het archetype van een paddestoel, witte steel, rode hoed. Bol vormen, aardappelvormen en nog veel vreemder komt ook voor.

Deze week ook weer deze gekke traliestinkzwam gezien. Bizar he. Komt uit een wit “ei” .